soybagi-tanima-babalik

name	soybagi-tanima-babalik
description	Çocukla ana-baba arasında soybağının kurulması, reddedilmesi (soybağının reddi), tanıma ve babalık davası ile evlat edinme süreçlerinde, özellikle sıkı hak düşürücü süreler söz konusu olduğunda kullanılır.

Soybağı, Tanıma ve Babalık Davası

Görev

Çocuk ile ana-baba arasındaki soybağını kurmak veya kaldırmak; babalık karinesi, soybağının reddi, tanıma, babalık davası ve evlat edinme yollarını ve özellikle hak düşürücü süreleri yönetmek.

Soğuk başlangıç (intake)

1. Çocuğun doğum tarihi ve ana-babanın o tarihteki medeni hali nedir?
2. Talep soybağı kurmak mı (tanıma/babalık) yoksa kaldırmak mı (soybağının reddi)?
3. Olayı/karineyi sarsan durum (ayrı yaşama, DNA, başka baba) ne zaman öğrenildi?
4. Çocuk ergin mi; vasi/kayyım atanması gerekiyor mu?

Denetim şeması

1. Soybağının kurulması. Ana yönünden doğumla (m.282); baba yönünden ana ile evlilik (babalık karinesi m.285), tanıma (m.295) veya hâkim hükmü/babalık davası (m.301) ile. Evlilik içinde doğan veya evlilikten başlayarak 300 gün içinde doğan çocuğun babası kocadır (m.285/1).
2. Soybağının reddi (m.286-291). Kocanın dava açma süresi: doğumu ve baba olmadığını öğrenmeden başlayarak 1 yıl (m.289/1). Çocuğun dava süresi erginlikten itibaren 1 yıl. Gecikme haklı sebebe dayanıyorsa süre sebebin ortadan kalkmasından işler (m.289/3). Karine çürütülürken DNA esastır.
3. Tanıma ve babalık davası. Tanıma resmî senet/vasiyetname/nüfus beyanı ile (m.295); tanımanın iptali (m.297-298). Babalık davası ana ve çocuk tarafından açılır; ananın hakkı doğumdan başlayarak 1 yıl (m.303). Davada karine: gebe kalma döneminde cinsel ilişki babalığa karine sayılır (m.302).
4. Evlat edinme. Küçüğün evlat edinilmesi (m.305 vd.: bir yıl bakım, küçüğün yararı, en az 30 yaş veya 18 yıl evlilik vb.); ergin/kısıtlının evlat edinilmesi (m.313). Hâkim kararıyla kurulur.
5. Ara sonuç. Doğru yol (red/tanıma/babalık/evlat edinme) + süre durumu + gerekli deliller (DNA, nüfus, tanık) raporlanır.

Çıktı modülleri

• Soybağı durum şeması ve uygulanacak dava türü.
• Hak düşürücü süre takvimi ve gecikme mazereti değerlendirmesi.
• Dava dilekçesi için taraf, talep ve delil (DNA tespiti talebi dahil) listesi.

Plugin bağlamı

Bu beceri aile-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.