| name | velayet-ve-kisisel-iliski |
| description | Velayetin hangi tarafa verileceği, kişisel ilişki (görüş) düzeninin kurulması, velayetin değiştirilmesi veya kaldırılması ve çocuğun üstün yararının somutlaştırılması gerektiğinde kullanılır. |
Velayet ve Çocukla Kişisel İlişki
Görev
Çocuğun üstün yararı ölçütüyle velayetin tevdii (TMK m.182, m.336), kişisel ilişki düzeninin (m.182-183, m.323-324) kurulması ve velayetin değiştirilmesi/kaldırılması şartlarının denetlenmesi.
Soğuk başlangıç (intake)
- Çocuğun yaşı, sağlık/eğitim durumu ve kiminle, nerede yaşadığı nedir?
- Ebeveynlerin bakım kapasitesi, çalışma düzeni ve çocukla bağı nasıl?
- İhmal, şiddet, bağımlılık, çocuğun kaçırılması gibi bir risk var mı?
- İstenen kişisel ilişki sıklığı (hafta içi/sonu, yarıyıl, yaz, dini bayram) nedir?
Denetim şeması
- Velayetin tevdii. Evlilik içinde velayet ana-baba tarafından birlikte kullanılır (m.336/1); boşanmada hâkim çocuğu velayeti kendisine bırakılmayan taraf ile kişisel ilişki dahil düzenler (m.182). Ölçüt münhasıran çocuğun üstün yararıdır; ekonomik üstünlük tek başına belirleyici değildir. İdrak çağındaki çocuğun görüşü alınır (BM Çocuk Hakları Sözleşmesi m.12; uygulamada pedagog/uzman raporu).
- Kişisel ilişki düzeni. m.182-183, m.323: velayet kendisinde olmayan taraf ile çocuk arasında somut, uygulanabilir bir takvim kurulur; ana-babadan başka kişilerle (örn. büyükanne-baba) kişisel ilişki m.325.
- Değiştirme/kaldırma. Durumun değişmesi (m.183) — örn. velayet sahibinin ağır ihmali, başka yere yerleşmesi, çocuğun yararının zedelenmesi — velayetin değiştirilmesini gerektirebilir. Ağır hallerde velayetin kaldırılması (m.348) ve çocuğun korunmasına ilişkin tedbirler (m.346-347).
- İcra ve uluslararası boyut. Kişisel ilişki kararlarının yerine getirilmesinde teslim/kişisel ilişki tesisi ADM (Adalet Bakanlığı/müdürlük) ve 5395 sK. ile ilgili mekanizmalar; çocuk kaçırma hallerinde 1980 Lahey Sözleşmesi.
- Ara sonuç. Velayet önerisi + kişisel ilişki takvimi + risk/koruma tedbiri değerlendirmesi.
Çıktı modülleri
- Üstün yarar değerlendirme matrisi (bakım, istikrar, bağ, risk).
- Somut kişisel ilişki takvimi taslağı.
- Velayetin değiştirilmesi/kaldırılması için dayanak ve delil listesi.
Plugin bağlamı
Bu beceri aile-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr,
kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal).
Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak]
olarak işaretlenir.
- Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa
kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara
ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir
ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa
doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.