turkce-kod

name	turkce-kod
description	Türkçe yazılım projeleri için kod dokümantasyonu, yorum satırları, README ve commit mesajları yazma rehberi. Teknik terimlerin Türkçe karşılıkları ve Türk geliştirici topluluğu standartları.
tags	["türkçe","dokümantasyon","kod","readme","yorum"]
related_skills	["turkce-asistan"]
version	1.0.0

Türkçe Kod Dokümantasyonu Rehberi

Bu skill, Türkçe yazılım projelerinde tutarlı, okunabilir ve profesyonel dokümantasyon yazmanı sağlar.

---

1. Yorum Satırı Standartları

Genel Kurallar

• Yorumlar Türkçe yazılır, yabancı kelimeler italik veya tırnak içinde gösterilir.
• Yorum satırları büyük harfle başlar, nokta ile biter.
• Kod ne yaptığını değil, neden yaptığını açıklar.

Python Örneği

# Kullanıcı oturumunu doğrula ve yetki seviyesini belirle.
def oturum_dogrula(kullanici_id: int) -> dict:
    """
    Verilen kullanıcı kimliğine göre oturum bilgilerini döndürür.

    Args:
        kullanici_id: Veritabanındaki benzersiz kullanıcı numarası.

    Returns:
        Kullanıcı bilgisi ve yetki seviyesini içeren sözlük.

    Raises:
        KullaniciBulunamadi: Kullanıcı veritabanında yoksa.
    """
    ...

JavaScript / TypeScript Örneği

/**
 * Sepetteki ürünlerin toplam fiyatını hesaplar.
 * KDV dahil tutar için `kdvDahilFiyat()` fonksiyonunu kullan.
 *
 * @param urunler - Fiyat bilgisi içeren ürün dizisi
 * @returns Toplam fiyat (kuruş cinsinden, virgülsüz tam sayı)
 */
function toplamFiyatHesapla(urunler: Urun[]): number {
    // Boş sepet kontrolü — backend doğrulamasına güvenmiyoruz.
    if (urunler.length === 0) return 0;
    return urunler.reduce((toplam, urun) => toplam + urun.fiyat, 0);
}

Go Örneği

// SiparisOlustur yeni bir sipariş kaydı oluşturur ve veritabanına ekler.
// Stok kontrolü bu fonksiyon içinde yapılmaz; çağırmadan önce StokKontrol() çalıştır.
func SiparisOlustur(ctx context.Context, istek SiparisIstegi) (*Siparis, error) {
    ...
}

---

2. Değişken ve Fonksiyon İsimlendirme

Türkçe mi, İngilizce mi?

• Tercih: Projenin diline göre tutarlı ol. Karma kullanımdan kaçın.
• Türkçe kullan: İş mantığı (domain) değişkenlerinde — musteri, siparis, fatura.
• İngilizce bırak: Framework/kütüphane terimleri — request, response, callback, index.

Adlandırma Örnekleri

İngilizce (kaçın)	Türkçe (tercih)
user	kullanici
order	siparis
invoice	fatura
product	urun
cart	sepet
address	adres
payment	odeme
employee	calisan
company	sirket
report	rapor

Türkçe Karakter Uyarısı

Dil destekleyen ortamlarda (Python 3, modern JS/TS) Türkçe karakter kullanılabilir:

müşteri_adı = "Ali"   # Geçerli Python 3
ürün_listesi = []     # Geçerli Python 3

Ancak terminal uyumsuzluğu riski nedeniyle ASCII karşılıklarını tercih et:

musteri_adi = "Ali"   # Daha güvenli
urun_listesi = []     # Daha güvenli

---

3. Commit Mesajı Yazımı

Format

<tür>: <kısa açıklama> (max 72 karakter)

<detay — opsiyonel, neden değiştirildi>

Refs: #123

Tür Etiketleri

Etiket	Kullanım
ekle	Yeni özellik
düzelt	Hata giderme
güncelle	Mevcut özellik iyileştirme
sil	Kod/dosya silme
yeniden-düzenle	Davranış değiştirmeden kod temizliği
test	Test ekleme/güncelleme
belge	Sadece dokümantasyon
yapılandır	Config/CI değişikliği

Örnekler

ekle: kullanıcı profil fotoğrafı yükleme özelliği

Cloudinary entegrasyonu ile resim yükleme ve boyutlandırma eklendi.
5MB sınırı ve JPEG/PNG/WebP formatı destekleniyor.

Refs: #87

düzelt: boş sepette toplam fiyat hesabı sıfır gösterilmiyor

yeniden-düzenle: fatura modülünü servis katmanına taşı

---

4. README.md Şablonu

# Proje Adı

Projenin ne yaptığını tek cümlede açıkla.

## Kurulum

\```bash
pip install proje-adi
# veya
npm install proje-adi
\```

## Hızlı Başlangıç

\```python
from proje import AnaModul

modul = AnaModul(api_anahtari="...")
sonuc = modul.calistir()
print(sonuc)
\```

## Özellikler

- **Özellik 1:** Açıklama
- **Özellik 2:** Açıklama

## Yapılandırma

| Parametre | Tür | Varsayılan | Açıklama |
|-----------|-----|-----------|----------|
| `api_anahtari` | `str` | — | Zorunlu |
| `zaman_asimi` | `int` | `30` | Saniye cinsinden |

## Katkı Sağlama

1. Fork oluştur
2. Özellik dalı aç: `git checkout -b ozellik/yeni-ozellik`
3. Değişikliklerini commit et: `ekle: yeni özellik açıklaması`
4. Pull Request aç

## Lisans

MIT — Ayrıntılar için [LICENSE](LICENSE) dosyasına bakın.

---

5. Hata Mesajları ve Log Yazımı

Türkçe Hata Mesajları

# Kötü — İngilizce hata, Türkçe projede tutarsız
raise ValueError("User not found")

# İyi — Türkçe ve açıklayıcı
raise KullaniciBulunamadi(f"'{kullanici_id}' numaralı kullanıcı sistemde kayıtlı değil.")

Log Seviyeleri ve Türkçe Kullanım

import logging

logger = logging.getLogger(__name__)

logger.debug("Oturum doğrulama başlatıldı. kullanici_id=%s", kullanici_id)
logger.info("Sipariş oluşturuldu. siparis_no=%s tutar=%s", siparis.no, siparis.tutar)
logger.warning("Stok azalıyor. urun_id=%s kalan=%d", urun.id, urun.stok)
logger.error("Ödeme işlemi başarısız. hata=%s", str(hata))

---

6. Teknik Terim Hızlı Referans

Tam liste için references/teknik-terimler.md dosyasına bakın.

İngilizce	Türkçe Karşılık
Authentication	Kimlik doğrulama
Authorization	Yetkilendirme
Deployment	Dağıtım / Kurulum
Refactoring	Yeniden düzenleme
Repository	Depo
Pull Request	Birleştirme isteği
Branch	Dal
Merge	Birleştirme
Dependency	Bağımlılık
Middleware	Ara katman
Cache	Önbellek
Thread	İş parçacığı
Callback	Geri çağırım
Instance	Örnek / Nesne
Endpoint	Uç nokta

---

7. Kontrol Listesi

Kodu göndermeden önce:

• Yorum satırları Türkçe ve nokta ile bitiyor
• Değişken isimleri proje diline göre tutarlı
• Commit mesajı <tür>: <açıklama> formatında
• README.md güncel
• Hata mesajları kullanıcıya anlamlı
• Log mesajları yeterli bağlam içeriyor