value-investing-checklist

name	value-investing-checklist
description	Buffett 6-gate checklist for any stock or company. Forces a hard pass/fail verdict with moat scoring, management trust rating, and margin of safety. No hedging, no "it depends". Inspired by ai-berkshire (MIT).
origin	yana-ai — inspired by xbtlin/ai-berkshire (MIT)
license	MIT
version	1.0.0
triggers	["/value-investing-checklist","/vic","buffett checklist","kiểm tra cổ phiếu","phân tích đầu tư giá trị","checklist đầu tư"]

/value-investing-checklist

Kiểm tra một công ty qua 6 cổng Buffett. Đầu ra là kết luận rõ ràng: ✅ Đạt / ❌ Không đạt / ❓ Vùng xám — không có "một mặt thì... mặt khác thì...".

/value-investing-checklist NVDA
/value-investing-checklist Vinamilk, FPT, MWG
/vic Tesla

---

Khi nào dùng

• Muốn mua một cổ phiếu và cần checklist kỷ luật
• So sánh nhiều công ty trong cùng ngành
• Review lại luận điểm đầu tư đang nắm giữ

Khi nào KHÔNG dùng

• Trading ngắn hạn / kỹ thuật (dùng chart)
• Tìm hiểu crypto, hàng hóa, trái phiếu
• Cần số liệu real-time để khớp lệnh

---

Cảnh báo thiên kiến AI trước khi chạy

Trước khi phân tích, đánh giá mức độ có thể nghiên cứu được của công ty:

Hạng	Đặc điểm	Điều chỉnh
A	Lên sàn lâu, dữ liệu dồi dào	Tập trung kiểm tra luận điểm ngược chiều thị trường — tránh output "đúng mà vô nghĩa"
B	Dữ liệu hạn chế, cần ước tính	Ghi chú rõ chỉ tiêu nào là ước tính + độ tin cậy
C	Công ty nhỏ, thị trường mới nổi	Chỉ trả lời câu hỏi cốt lõi có thể xác minh được — không cố nhồi đủ 6 cổng

Nguyên tắc: ít dữ liệu ≠ không chắc. Sự chắc chắn đến từ bản chất mô hình kinh doanh, không phải số lượng báo cáo.

---

6 Cổng Checklist

Cổng 1 — Vòng tròn năng lực (Ability Circle)

"Never invest in a business you cannot understand." — Buffett

Câu hỏi	Trả lời
Công ty kiếm tiền bằng cách nào? (1 câu)
10 năm nữa vẫn làm gì?
Biến số nào quyết định thành công/thất bại?
Hiểu ngành này từ nghiên cứu hay nghe đồn?

Điểm ★ (1–5):

• ★★★★★ Cực kỳ đơn giản, tính xác định 10 năm cao (kiểu Coca-Cola)
• ★★★★☆ Mô hình rõ nhưng có ngưỡng chuyên môn
• ★★★☆☆ Hiểu được nhưng ngành thay đổi nhanh
• ★★☆☆☆ Phức tạp, khó đoán 5 năm tới
• ★☆☆☆☆ Ngoài vòng tròn năng lực

Điểm cứng: không hiểu cách công ty kiếm tiền → từ chối phân tích ngay.

---

Cổng 2 — Đây có phải mô hình kinh doanh tốt không?

"I look for businesses in which I think I can predict what they're going to look like in ten to fifteen years' time." — Buffett

Số liệu phải tra từ nguồn, không ước tính thô:

Chỉ số	Giá trị	Chuẩn tham chiếu	Đánh giá
ROE (trung bình 5 năm)		>15% tốt, >20% xuất sắc
Biên lợi nhuận gộp		>40% = có định giá
Free Cash Flow		Dương liên tục ≈ lợi nhuận ròng
Capex / Revenue		<5% = nhẹ vốn

Điểm ★ (1–5):

• ★★★★★ FCF dồi dào, ROE >20%, capex nhẹ — kiếm tiền khi ngủ
• ★★★★☆ Mô hình tốt, chỉ số mạnh nhưng chưa đến top
• ★★★☆☆ Trung bình, cần theo dõi
• ★★☆☆☆ Biên thấp hoặc FCF âm có lý do
• ★☆☆☆☆ FCF âm liên tục >3 năm không có lý do cấu trúc → Từ chối

---

Cổng 3 — Hào kinh tế có đủ sâu không?

"The key to investing is to determine the competitive advantage of any given company." — Buffett

Loại hào	Có không?	Bằng chứng cụ thể	Đang rộng hay hẹp lại?
Thương hiệu / định giá
Chi phí chuyển đổi
Hiệu ứng mạng lưới
Lợi thế quy mô / chi phí
Bằng sáng chế / công nghệ

Bài kiểm tra nhanh: Cho đối thủ 10,000 tỷ, họ có copy được không?

Điểm ★ (1–5):

• ★★★★★ Nhiều lớp hào chồng nhau và đang mở rộng
• ★★★★☆ Ít nhất 1 hào mạnh và ổn định
• ★★★☆☆ Có hào nhưng không sâu / xu hướng không rõ
• ★★☆☆☆ Hào đang bị xói mòn
• ★☆☆☆☆ Không có hào rõ ràng

---

Cổng 4 — Ban lãnh đạo có đáng tin không?

"We look for three things: intelligence, energy, and integrity. If they don't have the last one, the first two will kill you." — Buffett

Kiểm tra	Đánh giá
Tỷ lệ cam kết đã thực hiện / tổng cam kết
Phân bổ vốn: M&A, buyback, cổ tức — kết quả?
Mức độ sở hữu cổ phần của CEO
Tinh thần chủ sở hữu (founder vs hired CEO)
Quản trị: giao dịch liên quan, goodwill, kiểm toán
Công ty có chạy tốt nếu thiếu CEO hiện tại?

Điểm ★ (1–5):

• ★★★★★ Founder nắm quyền, phân bổ vốn xuất sắc, lợi ích hoàn toàn đồng hành cổ đông
• ★★★★☆ Lãnh đạo tốt, có vài điểm cần chú ý
• ★★★☆☆ Đủ năng lực nhưng có rủi ro quản trị nhỏ
• ★★☆☆☆ Có vấn đề về trung thực hoặc quản trị
• ★☆☆☆☆ Vấn đề trung thực nghiêm trọng → Từ chối ngay

---

Cổng 5 — Giá có đủ rẻ không? (Biên an toàn)

"Price is what you pay. Value is what you get." — Buffett

Chỉ số	Giá trị	Phân vị lịch sử	Đánh giá
P/E (TTM)
Forward P/E
P/B
Tỷ suất cổ tức
FCF Yield

3 kịch bản định giá (phải tính, không ước chừng):

• Lạc quan: tăng trưởng X%, P/E Y → giá hợp lý Z
• Cơ sở: tăng trưởng X%, P/E Y → giá hợp lý Z
• Bi quan: tăng trưởng X%, P/E Y → giá hợp lý Z

Bài kiểm tra tâm lý: Cổ phiếu mất 50%, anh dám mua thêm không?

Điểm ★ (1–5):

• ★★★★★ Dưới 50% giá trị nội tại — cơ hội hiếm
• ★★★★☆ Chiết khấu 30%, biên an toàn tốt
• ★★★☆☆ Định giá hợp lý, biên vừa phải
• ★★☆☆☆ Đắt so với nội tại
• ★☆☆☆☆ Đắt nghiêm trọng

---

Cổng 6 — Kỷ luật vị thế (Position Discipline)

Kiểm tra tín hiệu cảm xúc:

• Mua vì FOMO hay vì phân tích?
• Mua vì người khác khuyên hay vì tự nghiên cứu?
• Nếu cổ phiếu bị đình chỉ giao dịch 5 năm, anh có chấp nhận không?
• Luận điểm mua có viết gọn trong 200 chữ không?

---

Bài kiểm tra gương (Mirror Test)

Viết đầy đủ câu này trước khi mua:

"Tôi mua [công ty] ở giá [___] vì:

1. Mô hình kinh doanh là ___, tôi hiểu nó;
2. Hào kinh tế là ___, đang rộng/hẹp ra;
3. Ban lãnh đạo ___, đáng/không đáng tin;
4. Giá hiện tại tương đương ___% giá trị nội tại, có/không có biên an toàn;
5. Nếu tôi sai, rủi ro giảm là kiểm soát được/không, vì ___."

Không điền đủ 5 câu = không mua. Không có ngoại lệ.

---

Danh sách loại nhanh (bất kỳ điều nào = Từ chối)

• Không giải thích được công ty kiếm tiền bằng cách nào
• FCF âm >3 năm liên tiếp, không có lý do cấu trúc
• Lãnh đạo có tiền lệ trung thực kém
• Lợi thế cạnh tranh đang bị xói mòn không thể đảo ngược
• Lý do mua chủ yếu là "mọi người đang mua" hoặc "gần đây tăng tốt"
• Không chịu được tình huống khoản đầu tư về 0
• Không viết nổi luận điểm trong 200 chữ

---

Bảng tổng hợp đầu ra

## Checklist: [Tên công ty] ([Mã CK])

| Cổng | Tiêu chí | Điểm | Ghi chú |
|------|---------|------|---------|
| 1 | Vòng tròn năng lực | ★/5 | |
| 2 | Mô hình kinh doanh | ★/5 | |
| 3 | Hào kinh tế | ★/5 | |
| 4 | Ban lãnh đạo | ★/5 | |
| 5 | Biên an toàn | ★/5 | |
| 6 | Kỷ luật vị thế | ✅/❌ | |

**Điểm loại nhanh bị kích hoạt**: [có/không — nếu có liệt kê cái nào]

**Bài kiểm tra gương**: [đầy đủ / thiếu câu X]

### Kết luận
✅ **Đạt** (X/5 cổng) — có thể vào giai đoạn nghiên cứu sâu
❌ **Không đạt** — [lý do]
❓ **Vùng xám** — [điểm tranh luận chính, nhà đầu tư cần tự phán đoán gì]

**Rủi ro chính** (3–5 điểm):
1.
2.
3.

---

Nguyên tắc cốt lõi

"The first rule of investing is don't lose money. The second rule is don't forget the first rule." — Buffett

• Thà bỏ qua còn hơn làm sai: Checklist để loại bỏ lựa chọn tệ, không phải tìm lựa chọn tốt nhất
• Trung thực với vòng tròn năng lực: không hiểu thì nói không hiểu
• Biên an toàn là tuyến sống còn: công ty tốt mua giá đắt vẫn lỗ
• Không bỏ qua bài kiểm tra gương: không có ngoại lệ

Skills liên quan

• investment-research-team — 4 agent phân tích song song (Buffett/Munger/段永平/李录 framework)
• council-of-minds — 6 nhân vật trí tuệ tranh luận quyết định khó
• first-principles-thinker — deconstruct từ gốc như Feynman