nutrition-analyzer

name	nutrition-analyzer
description	Besin değeri hesaplama ve diyet analiz aracı. Makro dağılımı, kalori hesaplama, diet tracking ve recipe optimization ile kişiselleştirilmiş beslenme planları üretir.
triggers	["besin değeri hesapla","kalori hesaplama","diyet planı","nutrition analysis","makro dağılımı","recipe optimization"]
auto_load_when	["health_fitness","diet_planning","recipe_development","wellness_apps"]
agent	researcher
tools	["markdown_writer","template_generator","calculator"]

Nutrition Analyzer — Besin Değeri Analizcisı

Sağlıklı beslenme, bilim ve kişiselleştirmenin kesiştiği noktadır. Bu skill; gıda verileri, makro hesaplamaları ve diet optimizasyonunu birleştiren kapsamlı beslenme analizleri sunar.

---

Pattern: Macronutrient Distribution (Makro Dağılımı)

Macronutrient Distribution
├── Step 1: Energy Requirement Calculation
│   ├── Basal Metabolic Rate (BMR) — Harris-Benedict
│   │   ├── Erkek: BMR = 88.362 + (13.397 × kg) + (4.799 × cm) - (5.677 × yaş)
│   │   └── Kadın: BMR = 447.593 + (9.247 × kg) + (3.098 × cm) - (4.330 × yaş)
│   │
│   ├── Activity Multiplier
│   │   ├── Sedanter: ×1.2
│   │   ├── Hafif aktif: ×1.375
│   │   ├── Orta aktif: ×1.55
│   │   ├── Çok aktif: ×1.725
│   │   └── Ekstra aktif: ×1.9
│   │
│   └── Total Daily Energy Expenditure (TDEE)
│       └── BMR × Activity Multiplier
│
├── Step 2: Goal-Based Calorie Adjustment
│   ├── Weight loss
│   │   └── TDEE - 500 kcal = günde ~0.5 kg kaybı
│   ├── Weight gain
│   │   └── TDEE + 300–500 kcal
│   ├── Maintenance
│   │   └── TDEE = günlük hedef
│   └── Body recomposition
│       └── TDEE ± 100 kcal + yüksek protein
│
├── Step 3: Macro Split (Makro Dağılımı)
│   ├── Standard Balanced
│   │   ├── Karbonhidrat: %45–55 → 4 kcal/g
│   │   ├── Protein: %15–25 → 4 kcal/g
│   │   └── Yağ: %20–35 → 9 kcal/g
│   │
│   ├── High Protein
│   │   ├── Protein: %30–40
│   │   ├── Karbonhidrat: %30–35
│   │   └── Yağ: %25–30
│   │
│   ├── Low Carb / Keto
│   │   ├── Karbonhidrat: %5–10 (20–50 g)
│   │   ├── Protein: %25–30
│   │   └── Yağ: %60–70
│   │
│   ├── Athletic / Performance
│   │   ├── Karbonhidrat: %50–60
│   │   ├── Protein: %20–25
│   │   └── Yağ: %20–25
│   │
│   └── Fat Loss
│       ├── Karbonhidrat: %30–40
│       ├── Protein: %35–40
│       └── Yağ: %25–30
│
└── Step 4: Gram Calculation
    ├── Protein (g) = (Hedef kalori × %protein) / 4
    ├── Carbs (g) = (Hedef kalori × %karbonhidrat) / 4
    └── Fat (g) = (Hedef kalori × %yağ) / 9

---

Pattern: Calorie Calculation (Kalori Hesaplama)

Calorie Calculation Methods
├── Direct Calculation (Doğrudan)
│   ├── Atwater Factors (genel)
│   │   ├── Karbonhidrat: 4 kcal/g
│   │   ├── Protein: 4 kcal/g
│   │   ├── Yağ: 9 kcal/g
│   │   ├── Alkol: 7 kcal/g
│   │   └── Lif: 2 kcal/g (net karbonhidrat)
│   │
│   └── Example
│       ├── 100g tavuk göğsü: 165 kcal
│       │   ├── Protein: 31g × 4 = 124 kcal
│       │   ├── Yağ: 3.6g × 9 = 32.4 kcal
│       │   └── Toplam: 156.4 kcal (yuvarlatılmış 165)
│       └── 100g kahverengi pirinç: 112 kcal
│           ├── Karbonhidrat: 23.5g × 4 = 94 kcal
│           ├── Protein: 2.6g × 4 = 10.4 kcal
│           └── Yağ: 0.9g × 9 = 8.1 kcal
│
├── Meal-Based Calculation (Öğün Bazlı)
│   ├── Breakfast target: %25 günlük kalori
│   ├── Lunch target: %35 günlük kalori
│   ├── Snack target: %15 günlük kalori
│   └── Dinner target: %25 günlük kalori
│
├── Portion Adjustment
│   ├── Serving size: Besin etiketi porsiyonu
│   ├── Scaling factor: (Gerçek porsiyon / Etiket porsiyonu)
│   └── Adjusted calories: Etiket × Scaling factor
│
└── Label Reading
    ├── Serving per container
    ├── Calories per serving
    ├── Total fat / Saturated / Trans
    ├── Cholesterol / Sodium
    ├── Total carbohydrate / Fiber / Sugars
    ├── Protein
    └── % Daily Value (DV)

---

Pattern: Diet Tracking (Diyet Takibi)

Diet Tracking System
├── Daily Log Structure
│   ├── Meal 1 — Breakfast
│   │   ├── Food item
│   │   ├── Portion size (g)
│   │   ├── Calories
│   │   ├── Protein / Carbs / Fat
│   │   └── Micronutrients (optional)
│   │
│   ├── Meal 2 — Lunch
│   │   ├── Food item
│   │   ├── Portion size (g)
│   │   ├── Calories
│   │   ├── Protein / Carbs / Fat
│   │   └── Micronutrients
│   │
│   ├── Meal 3 — Snack
│   │   └── (same structure)
│   │
│   └── Meal 4 — Dinner
│       └── (same structure)
│
├── Weekly Summary
│   ├── Total calories (7 gün)
│   ├── Daily average
│   ├── Protein average
│   ├── Carb average
│   ├── Fat average
│   ├── Fiber average
│   └── Goal adherence %
│
├── Nutrient Status Assessment
│   ├── Adequacy check
│   │   ├── Protein: yeterli mi? (< 0.8 g/kg = yetersiz)
│   │   ├── Fiber: 25–38 g/gün hedefi
│   │   ├── Su: 2–3 litre hedefi
│   │   └── Vitamin/mineral gaps
│   │
│   ├── Balance check
│   │   ├── Makro oranı hedefe uygun mu?
│   │   ├── Öğün dağılımı dengeli mi?
│   │   └── Hafta sonu aşırılığı var mı?
│   │
│   └── Pattern identification
│       ├── Hangi günler hedef dışı?
│       ├── Hangi öğünler atlanıyor?
│       └── Emotional eating tetikleyicileri?
│
└── Adjustment Recommendations
    ├── Calorie adjustment
    ├── Macro split adjustment
    ├── Meal timing adjustment
    └── Supplement suggestions

---

Pattern: Recipe Optimization (Tarif Optimizasyonu)

Recipe Optimization
├── Step 1: Baseline Analysis
│   ├── Ingredient list
│   │   └── Her malzeme: g, kcal, P, C, F
│   │
│   ├── Total yield
│   │   └── Pişirmeden sonra toplam ağırlık (g)
│   │
│   ├── Per serving calculation
│   │   └── Toplam / porsiyon sayısı
│   │
│   └── Nutritional score
│       ├── Protein density?
│       ├── Fiber yeterli mi?
│       ├── Sodyum yüksek mi?
│       └── Added sugar var mı?
│
├── Step 2: Healthy Substitutions
│   ├── Protein swaps
│   │   ├── Kırmızı et → tavuk / balık / baklagil
│   │   ├── Tam yağlı peynir → az yağlı / lor
│   │   └── Krem peynir → Greek yogurt
│   │
│   ├── Carb swaps
│   │   ├── Beyaz ekmek → tam buğday
│   │   ├── Pirinç → kinoa / bulgur / karabuğday
│   │   └── Makarna → zoodles / edamame
│   │
│   ├── Fat swaps
│   │   ├── Tereyağı → avocado / zeytinyağı
│   │   ├── Krema → coconut milk / cashew cream
│   │   └── Mayonez → Greek yogurt + hardal
│   │
│   └── Sugar swaps
│       ├── Beyaz şeker → doğal tatlandırıcılar
│       ├── Mısır şurubu → bal / akçaağaç şurubu
│       └── Meyve püresi → tam meyve
│
├── Step 3: Macro Balancing
│   ├── High-protein version
│   │   └── +tavuk, +baklagil, +yumurta
│   ├── Lower-carb version
│   │   └── -pirinç, +sebze, +avocado
│   └── Higher-fiber version
│       └── +sebze, +kepekli tahıl, +chia
│
└── Step 4: Portion-Controlled Version
    ├── Reduce total recipe size
    ├── Increase protein density
    ├── Add zero-calorie volumetrics
    │   └── Salata, çorba, salatalık
    └── Pre-portion for meal prep

---

Key Patterns

Diyet Tipi	Karbonhidrat	Protein	Yağ	Hedef Kitle
Standard	%45–55	%15–25	%20–35	Genel sağlık
High Protein	%30–35	%30–40	%25–30	Kas kazanımı
Keto / Low-Carb	%5–10	%25–30	%60–70	Kilo verme, metabolik sağlık
Paleo	%20–30	%25–35	%35–45	Anti-inflamatuvar
Mediterranean	%40–45	%15–20	%35–40	Kalp sağlığı
Plant-Based	%50–60	%10–15	%25–30	Vegan / vejetaryen
Athletic	%50–60	%20–25	%20–25	Performans
Cutting	%30–40	%35–40	%25–30	Yağ yakımı

---

Anti-Patterns

❌ Sadece kalori sayma — besin değerini görmezden gelme
   → Kalori + makro + mikro birlikte takip et

❌ "Sıfır kalorili" ürünlere güvenme
   → Tatlandırıcıların uzun vadeli etkisi tartışmalı

❌ Aşırı düşük yağ alımı
   → Hormon üretimi ve vitamin absorpsiyonu için yağ şart

❌ Gece geç saatte yemek = kilo alma diye yanlış inanç
   → Toplam kalori önemli, saat değil (ancak gece aşırısı sorun)

❌ Lif hesaba katmama — sadece makro
   → Lif = tokluk, sindirim sağlığı, kan şekeri kontrolü

❌ Su tüketimini unutma
   → Günde minimum 2–3 litre hedefle

✅ Protein = en önemli makro (her öğünde 20–40g hedefle)
✅ Lif = günde minimum 25–38g hedefle
✅ İşlenmiş gıdadan kaçın (listedeki bileşen sayısına bak)
✅ Porsiyon kontrolü = en etkili kilo kontrol yöntemi

---

Quick Reference

Parametre	Hedef (Yetişkin)	Kaynak
Kalori	2000–2500 (kadın/erkek ort.)	TDEE hesapla
Protein	0.8–2.2 g/kg vücut ağırlığı	Aktiviteye göre
Karbonhidrat	225–325 g/gün	Dengeli diyet
Yağ	44–78 g/gün	Toplam kalorinin %20–35
Lif	25–38 g/gün	Çoğu yetişkinin altında
Su	2–3 litre/gün	Aktivite + iklim
Sodyum	< 2300 mg/gün	İdeal: < 1500 mg
Protein (min)	50 g/gün	Erkekler için 56 g
Breakfast protein	20–30 g	Kas protein sentezi
Post-workout carb	0.5–0.7 g/kg	Glikojen yenilenmesi

🌍 Universal Language Support

• Turkish Native: This skill natively supports Turkish. If the user prompt is in Turkish, all analysis, formatting, and output MUST be entirely in Turkish. You do not need explicit "write in Turkish" instructions.